Nhận phần trách nhiệm của mình khi có chuyện: không đổ lỗi, cũng không ôm hết
Một việc hỏng hiếm khi do một người. Cách vẽ sơ đồ đóng góp, tìm đúng phần của mình, nói ra bằng câu rõ ràng mà không đổ lỗi cho ai và không nhận vơ.
Nhận lỗi, sửa sai, học từ thất bại
Vì sao khó nhận sai (bất hoà nhận thức Festinger 1957; Tavris & Aronson "Mistakes Were Made (But Not by Me)"); thiên kiến tự phục vụ — đổ cho hoàn cảnh; lời xin lỗi đủ ý (nhận trách nhiệm, nói rõ lỗi, đề nghị sửa — câu mẫu, lỗi hay gặp "xin lỗi nếu…"); sửa sai khi đã làm người khác thiệt (bù đắp); tự rút kinh nghiệm sau một việc hỏng bằng bốn câu hỏi (dự định gì – thực tế ra sao – vì sao khác – lần sau làm gì), áp cho đời sống cá nhân; sổ lỗi sai cá nhân; lỗi lặp lại mãi: tìm nguyên nhân gốc; tự trách quá mức khác nhận trách nhiệm (tự thương, Breines & Chen 2012); nhận sai trước đông người/trên mạng. Giữ slug: moi-nguoi-can-phai-co-trach-nhiem-va-tinh-than-cau-thi (nhận phần trách nhiệm của mình khi có chuyện, không đổ lỗi) · tinh-than-cau-thi-se-giup-ban-vuot-qua-kho-khan-trong-cuoc-song-nhu-the-nao (đổi góc: lúc khó khăn, cầu thị giúp nhìn thật vào phần mình sửa được).
Vì sao khó nhận mình sai: bất hoà nhận thức và những cách tâm trí tự bào chữa
Nhận sai khó vì nó va vào hình ảnh "mình là người tốt, người hiểu biết". Cơ chế bất hoà nhận thức của Festinger, các kiểu tự bào chữa và cách gỡ từng kiểu.
Thiên kiến tự phục vụ: việc thành là nhờ mình, việc hỏng là tại hoàn cảnh
Thiên kiến tự phục vụ khiến ta nhận công khi việc thành và đổ cho hoàn cảnh khi việc hỏng. Cơ chế, ví dụ đời thường, cách đối chiếu và câu hỏi tự kiểm.
Xin lỗi rồi mà người kia chưa tha thứ: chờ thế nào, sửa bằng việc làm, khi nào thôi
Đã xin lỗi mà người kia vẫn lạnh nhạt là chuyện thường. Cách chờ mà không đòi bỏ qua, giữ lời sửa bằng việc làm, câu nói mẫu theo từng lúc và khi nào nên thôi c
Sửa sai khi đã làm người khác thiệt: bù đắp đúng mức, đúng cách và đúng lúc
Xin lỗi chưa đủ khi người khác đã mất tiền, thời gian hay uy tín vì mình. Cách hỏi họ cần gì, bù đúng mức, tránh bù sai kiểu và xử lý khi không bù được.
Học từ sai lầm của người khác: rút bài cho mình mà không hả hê, không chủ quan
Nghe chuyện hỏng của người khác là cách học rẻ nhất, nếu tránh được hả hê và câu "mình sẽ không bao giờ như thế". Các bước rút bài, câu hỏi người đi trước, bảng
Nhận sai trước đông người và trong nhóm chung: nói gì, nói ở đâu, nói tới mức nào
Khi cái sai đã xảy ra trước nhiều người, lời nhận sai cũng cần phủ đúng chừng đó người. Cách đính chính trong họp lớp, nhóm phụ huynh, nhóm chung trên mạng.
Lỗi lặp lại mãi: tìm nguyên nhân gốc trong cách làm của mình và giữ sổ lỗi cá nhân
Hứa sửa mà lỗi cũ vẫn quay lại thường vì mới sửa phần ngọn. Cách hỏi "vì sao" nhiều tầng cho chuyện cá nhân, ghi sổ lỗi để thấy mẫu lặp và chọn chỗ sửa đúng.
Tự trách hay nhận trách nhiệm: phân biệt hai thứ dễ lẫn, tự thương mà không dễ dãi
Tự trách nặng nề không giúp sửa sai tốt hơn. Phân biệt tự trách với nhận trách nhiệm, điều nghiên cứu về tự thương cho thấy, câu tự nói mẫu và khi nào cần chuyê
Lúc gặp khó khăn: cầu thị giúp nhìn thật vào phần mình còn sửa được
Khi gặp khó khăn, cầu thị là nhìn thật tình hình, tách phần mình sửa được khỏi phần ngoài tầm tay, hỏi thông tin đúng người và chịu nghe người ngoài nhìn vào.
Bạn cần hỗ trợ thêm?
Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.